بادام (Prunus dulcis) یکی از درختان میوه هستهدار در مقیاس تجاری در ایران و به ویژه استان چهار محال و بختیاری است. بیماری شانکر باکتریایی با عامل بیمارگر Psedomonas syringae pv.syringaeیکی از بیماریهای مهم در سطح باغات بادام استان است؛ برای کنترل بیماری شانکر باکتریایی از ترکیبات مسی مانند اکسی کلرور مس استفاده میشود که این ترکیبات در غلظت بالا خاصیت گیاهسوزی و خطرات زیست محیطی به همراه دارد؛ برای این منظور استفاده از ترکیبات جایگزین مانند سیلیس پتاسیم، که باعث تحریک سیستم دفاع گیاهی در برابر عامل بیماری شانکر باکتریایی میشود. در آزمایشگاه اثر سیلیس پتاسیم و اکسی کلرور مس بهصورت جداگانه در هر پتریدیش بر رشد باکتری بیمارگر بررسی شد. غلظتهای مورد استفاده هر دو ترکیب 500، 1000 و 1500 میلیگرم در لیتر بود. بعد از گذشت 48 ساعت از ریختن تیمارها در چاهکها، هالۀ بازدارندۀ رشد اطراف چاهک اندازهگیری شد، و در نهایت درصد کنترلکنندگی هر غلظت تیمار در مقایسه با تیمار شاهد محاسبه شد. نتایج نشان داد بهترین کنترلکنندگی در بین غلظتهای تیمار سیلیس پتاسیم مربوط به غلظت 1500 میلیگرم با درصد کنترلکنندگی 64/58 بود، که البته در مقایسه با سه غلظت اکسی کلرور مس (500، 1000 و 1500 میلیگرم در لیتر) از نظر آماری در سطح پایینتری قرار داشت، درصد کنترل کنندگی غلظتهای مختلف اکسی کلرور مس بهترتیب 42/66، 32/74 و 22/78 درصد بود. در کاهش لکه برگی در شرایط گلخانه، سیلیس پتاسیم با غلظت 1500 میلیگرم بر لیتر با درصد کاهش لکه برگی 12/65 درصد بود. در اندازهگیری مشخصات فیزیکی میوه بهترین عملکرد مربوط به تیمار سیلیس پتاسیم 1500 میلیگرم بر لیتر بود، که تفاوت معناداری با اکسی کلرور مس از خود نشان داد؛ بیشترین بیان این ژن فنیلآلانین آمونیالیاز در تیمار اکسی کلرور مس (۳/۸ برابر شاهد در روز بیستم) مشاهده شد. با این حال، تیمار سیلیس پتاسیم ۱۵۰۰ میلیگرم بر لیتر نیز بیان این ژن را بهطور معنیداری تا ۶/۲ برابر شاهد افزایش داد و از نظر آماری در سطح بالاتری نسبت به اکسی کلرور مس ۵۰۰ میلیگرم بر لیتر قرار گرفت. در مورد ژن پراکسیداز تیمار سیلیس پتاسیم در روز بیستم نمونهبرداری، بیان ژن پراکسیداز را به میزان ۵/۱۵ برابر شاهد افزایش داد که این میزان با تیمار اکسی کلرور مس برابری میکرد. این نتیجه نشاندهنده توانایی قابلتوجه سیلیس پتاسیم در القای سیستم دفاعی آنزیمی گیاه است. نتایج این پژوهش نشان داد، از ترکیبات غذایی مانند سیلیسپتاسیم، که خاصیت ضد باکتری دارند و در کیفیت و کمیت محصول و درخت نقش دارند، در مقایسه با اکسی کلرور مس، که در غلظت بالا خاصیت گیاهسوزی، از بین رفتن میکروارگانیسمهای خاک و خطرات زیستمحیطی بههمراه دارد را میتوان استفاده نمود و جایگزین ترکیبات مسی نظیر اکسی کلرور مس و بردوفیکس کرد.