fa ارزیابی تنوع ژنوتیپ های سویا از نظر تحمل به تنش سرما با استفاده از صفات فیزیولوژیک و نشانگر ISSR گیاهان دانه‌روغنی نظیر سویا نقش مهمی در تولید انرژی برای انسان دارند. اطلاع از تنوع ژنتیکی بر پایه‌ نشانگرهای گوناگون در برنامه‌های به‌نژادی و از جمله انتخاب والدین نقش مهمی دارد. تنش سرما یکی از عوامل محیطی است که منجر به بروز تنش اکسیداتیو و تغییرات فیزیولوژیکی، مورفولوژیکی و بیوشیمیایی در سلول و در مجموع گیاه می-شود. سویا گرمادوست بوده و به دماهای پایین حساس می‌باشد. در تحقیق حاضر تحمل سرما در 16 ژنوتیپ سویا با استفاده از برخی صفات فیزیولوژیک مورد ارزیابی قرار گرفت و ارتباط آن با نشانگر مولکولی ISSR بررسی شد. در این آزمایش تعداد 12 آغازگر الگوی نواربندی چندشکل نشان دادند و در مجموع 94 نوار تولید کردند. از این تعداد، 77 نوار چندشکل بدست آمد. تجزیه خوشه‌ای ژنوتیپ‌ها به لحاظ صفات فیزیولوژیک در سطح تنش سرما با نمودار خوشه‌ای حاصل از داده‌های مولکولی تا حدودی شباهت داشت که نتایج آزمون مانتل نیز این شباهت نسبی را تایید کرد. بر اساس تجزیه رگرسیون نیز برخی نشانگرهای مثبت در ارتباط با صفات فیزیولوژیک بررسی‌شده در شرایط سرما شناسایی شدند. این بررسی نشان داد که نشانگرهای مولکولی و مورفولوژیکی به موازات هم ابزار مناسبی جهت شناسایی ژنوتیپ‌های برتر در تحمل سرما در گیاه سویا می‌باشند. 459 470 http://mg.genetics.ir/browse.php?a_code=A-10-109-329&slc_lang=fa&sid=1 مهسا سپهری مهسا سپهری 10031947532846003331 10031947532846003331 Yes امید سفالیان امید سفالیان 10031947532846003332 10031947532846003332 No علی اصغری علی اصغری 10031947532846003333 10031947532846003333 No بهنام فیروزی بهنام فیروزی 10031947532846003334 10031947532846003334 No فاطمه احمدپور فاطمه احمدپور 10031947532846003335 10031947532846003335 No