fa تنوع ژنتیکی و فیتوشیمیایی ژرم پلاسم انار (Punica granatum) استان کرمان با استفاده از نشانگرهای مولکولی وکروماتوگرافی انار با نام علمی Punica granatum L. از جمله درختانی است که علاوه بر داشتن میوه خوشمزه، گل، پوست میوه، ریشه و ساقه آن در صنعت داروسازی و رنگرزی مورد استفاده فراوان قرار می‌گیرد. انار بومی ایران بوده و بیشترین سطح زیر کشت این گیاه در دنیا متعلق به ایران است. انار در نواحی خشک، معتدل و گرم و تقریبا مرطوب استان کرمان به طور گسترده با تنوع زیستی نسبتا زیاد کشت می‌شود. به منظور بررسی تنوع ژنتیکی و فیتوشیمیایی ژرم پلاسم انار استان کرمان تعداد ٢۰ ژنوتیپ از مناطق مختلف استان کرمان جمع‌آوری شدند. 1۵ آغازگر RAPD و سه آغازگر ISSR جهت انجام واکنش زنجیره‌ای پلیمراز استفاده شد. پس از انجام الکتروفورز در مجموع ۱۸۶ باند ایجاد شد که در محدوده 240 تا 2800 جفت باز قرار داشتند و از بین آنها ۱۶۹ باند (۹۱ درصد) چند شکلی نشان دادند. در نتیجه تجزیه کلاستر، ٢۰ ژنوتیپ مورد مطالعه در ۴ گروه جایابی شدند که تقریبا با تنوع جغرافیایی و وضعیت آب و هوایی همخوانی داشتند. نتایج گاز کروماتوگرافی- طیف سنجی جرمی ترکیبات شیمیایی اسانس پوست انارهای ترش کوهبنان، شیرین چترود و ملس ماهان به ترتیب 40، 24 و 18 ماده با درصد مشابهت بالای 90 را نشان داد. در انار ترش کوهبنان بیشترین ترکیبات اسانس به ترتیب شامل هگزادکانوئیک اسید، اکتادکان و هگزادسن، در انار شیرین چترود به ترتیب شامل تترادکانول، دودکانول و تری دسن-1-ال و در انار ملس ماهان به ترتیب شامل هگزادسن، اکتادکان و هگزادکانوئیک اسید بودند. Pomegranate tree (Punica granatum) has delicious fruit and its seed, bark, fruit, flower, peel root and stem are extensively used in pharmaceutical and dyeing industry. Pomegranate is endemic to Iran and the world’s largest cultivation area of this fruit Iran. It is extensively grown with a high level of biodiversity in dry, moderate and warm and relatively humid climates of Kerman province. In order to investigate genetic and phytochemical diversity of Punica granatum germplasm. 20 genotypes from different parts of Kerman province were collected. For polymerase chain reaction, 15 RAPD primers and 3 ISSR Primers were used. After electrophoresis analysis, 186 bands in range of 240-2800 bp were obtained which 169 bands (91%) showed polymorphism. Cluster analysis classified genotypes in 4 groups. They were almost according to geographical and climatic diversity. Results of GC-mass analysis of peel essence for Kohbanan (sour), Chatrod (sweet) and Mahan (sour-sweet) pomegranate showed 40, 24 and 18 components, respectively, with qual more than 90. In Kohbenan sour pomegranate, hexadecanoic acid, octadecane and hexedececne, in Chatrod sweet pomegranate, tetradecanol, tetradecene and octadecane and in Mahan sour-sweet pomegranate hexedecene, octadecane and hexadecanoic acid were highest amount of essence component. اسانس,انار,تنوع ژنتیکی,گازکروماتوگرافی- طیف سنجی جرمی,نشانگر مولکولی Essence,GC-Mass,Genetic diversity,Molecular marker,Pomegranate 209 220 http://mg.genetics.ir/browse.php?a_code=A-10-109-356&slc_lang=fa&sid=1