fa نقش ژن Ehd1 در کنترل زمان خوشه‌دهی در یک جمعیت تلاقی برگشتی پیشرفته برنج در دو شرایط آب و هوایی زمان خوشه‌دهی صفتی مهم در سازگاری جغرافیایی و فصلی گیاهان می‌باشد. این خصوصیت در غلات یک صفت پیچیده است که به‌وسیله عوامل ژنتیکی چندگانه کنترل می‌شود. در این تحقیق ارتباط ژن Ehd1 با زمان خوشه‌دهی در یک جمعیت تلاقی برگشتی پیشرفته برنج حاصل از تلاقی دو رقم ایرانی ندا و صدری در دو شرایط آب و هوایی (گرگان و زنجان) مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور 97 لاین BC1F5 به همراه والدین تلاقی در دو مکان مورد ارزیابی فنوتیپی قرار گرفتند و با استفاده از آغازگرهای اختصاصی SNP عملکردی ژن، تعیین ژنوتیپ شدند. بررسی‌های فنوتیپی نشان داد که در شرایط زنجان (محیط با دمای پایین‌تر) خوشه‌دهی به شدت به تاخیر افتاد. تجزیه واریانس مولکولی نشان داد که اثر SNP عملکردی این ژن بر زمان خوشه‌دهی تنها در شرایط گرگان معنی‌دار بود و تجزیه ارتباط نشان داد که ژن Ehd1 به‌ترتیب 7/10 و 05/3 درصد از تغییرات زمان خوشه‌دهی را در دو مکان توجیه نمود. با توجه به تاثیر کاهنده آلل Ehd1I بر زمان خوشه-دهی برنج (2/2- روز)، استفاده از این آلل همراه با آلل‌های کاهنده سایر ژن‌های موثر بر زمان خوشه‌دهی در برنامه‌های گزینش به کمک نشانگر (MAS) برای اصلاح زودرسی در برنج امکان‌پذیر است. Heading date is a key trait for geographical and seasonal adaptation of plants. It is a complex trait which is controlled by multiple genetic factors. In this research, the relationship of Ehd1 gene with heading date was assessed at two climatic conditions (Gorgan and Zanjan) in an advanced backcross population of rice derived from crossing two Iranian cultivars Neda and Sadri. For this purpose, 97 BC1F5 lines along with their parents were evaluated phenotypically at both locations and were genotyped using genetic primers specifically designed for the functional SNP of Ehd1. Phenotypic evaluations showed that in Zanjan with lower temperatures comparing to Gorgan, heading time delayed considerably. Molecular analysis of variance showed significant effect of functional SNP only in Gorgan. Association analysis showed that Ehd1 gene is related to 10.7% and 3.05% of phenotypic variations of heading date at two locations, respectively. Regarding to the decreasing effect of Ehd1I allele on rice heading date (-2.2 dayes), employing this allele in combination with the alleles of other genes with decreasing effect on heading date is applicable in marker-assisted selection (MAS) for improving early maturity in rice. اثر متقابل ژنوتیپ- مکان,ارتباط,برنج,خوشه‌دهی,Ehd1 Ehd1, ,Genotype-location interaction, Heading, ,Relationship, Rice 165 172 http://mg.genetics.ir/browse.php?a_code=A-10-109-415&slc_lang=fa&sid=1 اسماعیل شریف زاده اسماعیل شریف زاده 10031947532846002488 10031947532846002488 No اسدالله احمدی خواه اسدالله احمدی خواه 10031947532846002489 10031947532846002489 No بهرام ملکی زنجانی بهرام ملکی زنجانی 10031947532846002490 10031947532846002490 No