fa مکان‌یابی ژن‌های مرتبط با تحمل به خشکی در مرحله گیاهچه‌ای ریشه برنج به‌منظور شناسایی مکان‌های ژنی کنترل‌کننده صفات ریشه مرتبط با تحمل به خشکی در شرایط تنش خشکی و عدم تنش، 96 لاین F8 حاصل از تلاقی بین دو رقم سپیدرود و عنبر بو در شرایط کشت هیدروپونیک و محلول غذایی یوشیدا با پتانسیل اسمزی 5- بار ارزیابی شدند. نقشه پیوستگی حاصل از 264 نوار چندشکل AFLP و 124 نشانگر SSR، 4/1950 سانتی مورگان از ژنوم برنج را پوشش داد. متوسط فاصله بین نشانگرها 20/5 سانتی‌مورگان بود. صفات مورد بررسی شامل طول ساقه و ریشه در روزهای هفتم، چهاردهم، بیست و یکم، بیست و هشتم و سی و پنجم، وزن ساقه، وزن ریشه، ضخامت ریشه، بیوماس، درجه لوله شدن برگ و درجه سوختگی برگ بود. مکان ژنی qRT-2 (ضخامت ریشه روی کروموزوم 2) در هر دو شرایط تنش و عدم تنش شناسایی شد که ظهور این QTL در دو شرایط مختلف آزمایش احتمالاً نشان‌دهنده پایداری این QTL و عدم تاثیرپذیری از شرایط محیطی است. سه QTL بزرگ اثر برای صفات طول ساقه روز هفتم، وزن ریشه و ضخامت ریشه در فاصله نشانگرهای E120-M150-2 و E090-M160-3 روی کروموزوم سه در شرایط نرمال مکان‌یابی شد. QTLهای کنترل‌کننده طول ریشه در روز هفتم (qRLD7-4b)، وزن ریشه (qRM-2a و qRM-4) در شرایط نرمال همچنین طول ساقه در روز سی و پنجم (qSLD35-9)، درجه سوختگی برگ (qLF-6) و درجه لوله شدن برگ (qLR-6) در شرایط تنش، بزرگ اثر تشخیص داده شدند که این QTLها توجیه بالای 20 درصد از تغییرات فنوتیپی را به خود اختصاص دادند. نشانگرهای دارای پیوستگی شدید با QTLهای بزرگ اثر در این مطالعه، می‌تواند در برنامه-های انتخاب به کمک نشانگر برای گزینش لاین‌های برتر و نیز انتقال آلل‌های مطلوب به ارقام اصلاحی برنج مورد استفاده قرار گیرند. In order to identify markers associated with genes controlling root traits related to drought tolerance under drought stress and normal conditions, 96 lines derived from crossing between Sepidroud and Anbarboo in hydroponic culture and Yoshida nutrient solution with -5 bar osmotic potential were evaluated. A Linkage map including 264 AFLP and 124 SSR markers was constructed that covered 1950.4 cM of rice genome. Average distance between markers was 5.20 cM. Length of shoot and root on 7th, 14th, 21th, 28th and 35th days after planting, shoot weight, root weight, thickness roots, biomass, leaf rolling and leaf frying code were recorded. qRT-2 (roots thickness on chromosome 2) under both condition stress and non-stress were identified. The detection of this QTL under the two different conditions, probably show that it is a stable QTL and environmental conditions did not have any influence on this QTL. Three major QTLs for 7th shoot length, root weight and root thickness between E120-M150-2 and E090-M160-3 markers on chromosome 3 were located under normal conditions. QTLs controlling root length at 7th (qRLD7-4b), qRM-2a and qRM-4 (root weight) under normal conditions, stem length on day 35 (qSLD35-9), leaf frying (qLF-6) and leaf rolling (qLR-6) were detected as major QTL under stress condition that these QTLs accounted for over 20 percent of the phenotypic variations. The markers showed tight linkage with the major QTLs in this research, could be used in marker-assisted selection breeding programs for selection of superior lines and incorporating of favorable alleles into commercial rice varieties. برنج (Oryza sativa L.),تنش خشکی,صفات ریشه,مکان‌یابی Drought Stress, ,Mapping, Rice (Oryza sativa L.), Root Traits 281 292 http://mg.genetics.ir/browse.php?a_code=A-10-109-426&slc_lang=fa&sid=1 حسین صبوری حسین صبوری 10031947532846002533 10031947532846002533 No شریفه محمدآلق شریفه محمدآلق 10031947532846002534 10031947532846002534 No