fa ارزیابی نشانگرهای مبتنی بر رتروترنسپوزون ها در شناسایی مکان های مرتبط با صفات زراعی- مورفولوژیک در توده‌های آفتابگردان آجیلی (Helianthus annuus با توجه به اینکه ارزش اقتصادی یک رقم به صفات مختلف آن بستگی دارد، چگونگی اعمال انتخاب برای چندین صفت به‌منظور حصول حداکثر ارزش اقتصادی همواره مورد نظر به‌نژادگران بوده است. از این رو، اطلاع دقیق از رفتار و ارتباط ژنتیکی این صفات به اصلاح توده‌ها کمک خواهد نمود. به‌منظور شناسایی نشانگرهای مبتنی بر رتروترنسپوزون مرتبط با صفات زراعی- مورفولوژیک در آفتابگردان آجیلی، مجموعه‌ای متشکل از 50 توده در قالب طرح کاملا تصادفی با 10 تکرار از لحاظ20 صفت مطابق دیسکریپتور IBPGR آفتابگردان مورد ارزیابی قرار گرفتند. در آزمایش مولکولی تنوع ژنتیکی 250 فرد (پنج فرد از هر توده) با 12 آغازگر رتروترنسپوزنی (هفت آغازگر IRAP و پنج آغازگر REMAP) مطالعه شد. با بررسی ساختار ژنتیکی ژرم پلاسم مورد مطالعه بر اساس مدل Bayesian سه زیرجمعیت در جمعیت نقشه‌یابی شناسایی شد. بر اساس مدل خطی مخلوط (MLM) در مجموع 37 مکان مرتبط با صفات زراعی-مورفولوژیک (P≤0.01) شناسایی شد. نشانگر U81-U82 با ژن‌های کنترل‌کننده صفات روز تا گلدهی (DF)، طول دمبرگ (PL)، قطر طبق (CD)، عملکرد (YIELD) و طول دانه (SL) و نشانگر U81-UBC827 با ژن‌های کنترل‌کننده صفات قطر ساقه (SD)، عملکرد (YIELD) و عرض دانه (SW) به‌طور مشترک پیوسته بود. شناسایی نشانگرهای مشترک برای برخی صفات بررسی شده در مطالعه حاضر می‌تواند ناشی از اثرات پلیوتروپی و یا پیوستگی نواحی ژنومی دخیل در کنترل این صفات باشد. شناسایی نشانگرهای مشترک اهمیت زیادی در به‌نژادی گیاهان دارد، زیرا گزینش هم‌زمان چند صفت را امکان‌پذیر می‌سازند. Since the economic value of cultivars depends on different characteristics, thus procedure of selection for several traits to maximize the economic value has been always considered by plant breeders. Detailed information on genetic behavior and association between economic traits will help breeders to improve plant populations. In order to identify retrotransposon-based-molecular markers associated with agro-morphological traits in confectionery sunflower, a collection of 50 accessions were studied for 20 traits according to IBPGR sunflower descriptor in a completely randomized design with 10 replications. Genetic diversity of populations was assessed using 20 retrotransposon primers (7 IRAP markers and 5 REMAP primers). Genetic structure analysis of germplasm using Bayesian method revealed three sub-populations. Association analysis using mixed linear model (MLM) identified 37 loci significantly (P<0.01) associated with agro-morphological traits. U81-U82 marker was common for days to flowering (DF), petiole length (PL), capitulum or head diameter (CD), seed dry weight per capitulum or head (YIELD) and seed length (SL). U81-UBC827 was associated with stem diameter (SD), seed dry weight per capitulum or head (YIELD) and seed width (SW). Common markers identified for some of studied traits might be due to linkage or pleiotropic effects. These markers lead to increase the efficiency of marker-assisted selection in plant breeding programs via simultaneous selection for several traits. آفتابگردان آجیلی,مدل خطی مخلوط,مکان‌یابی ژن,نشانگرهای مولکولی Confectionery Sunflower, Gene mapping, Mixed linear model, Molecular markers 229 239 http://mg.genetics.ir/browse.php?a_code=A-10-109-485&slc_lang=fa&sid=1 رقیه ضیایی فرد رقیه ضیایی فرد 10031947532846002748 10031947532846002748 No رضا درویش زاده رضا درویش زاده 10031947532846002749 10031947532846002749 No ایرج برنوسی ایرج برنوسی 10031947532846002750 10031947532846002750 No بابک عبدالهی بابک عبدالهی 10031947532846002751 10031947532846002751 No خسرو مفاخری خسرو مفاخری 10031947532846002752 10031947532846002752 No زهرا آقاعلی زهرا آقاعلی 10031947532846002753 10031947532846002753 No