fa تاثیر سازگاری کوتاه‌مدت در تحمل به تنش سرما در نخودهای کابلی و دسی ایران ژنتیک گیاهی Subject 01 پژوهشی کامل Applicable <h1 dir="RTL" style="text-align: justify;"><span style="font-family:tahoma;"><span style="font-size:14px;">در این تحقیق پاسخ&shy;های القا شده ژنوتیپ&shy;های نخود کابلی و دسی پس از دوره کوتاه مدت سازگاری (<span dir="LTR">˚</span><span dir="LTR">C</span>10) به تنش سرما از طریق شاخص&shy;های فیزیولوژیکی، بیوشیمیایی و مولکولی ارزیابی شد. سازگاری به سرما، آمادگی بیش‌تری را در مقابله با تنش سرما در ژنوتیپ کابلی در مقایسه با ژنوتیپ&shy; دسی ایجاد کرد به‌طوری که کم‌ترین میزان خسارت و بیش‌ترین میزان فعالیت سیستم دفاعی سلول در این شرایط به‌دست آمد. تغییر هم‌زمان الگوی فعالیت آنزیم&shy;های آنتی&shy;اکسیدان که با تغییر شاخص&shy;های خسارت نشت الکترولیتی غشا (<span dir="LTR">ELI</span>) و میزان پراکسید هیدروژن (<span dir="LTR">H₂O₂</span>) مرتبط بود، گویای آن است که فعالیت این آنزیم&shy;ها احتمالا در همراهی با سایر مکانیسم&shy;های دفاع سلولی، تحمل به تنش سرما را در نخود افزایش داد. نتایج حاکی از وجود تفاوت در الگوی بیان دو ژن کاتالاز (<span dir="LTR">CAT</span>) و آسکوربات پراکسیداز (<span dir="LTR">APX</span>) در ژنوتیپ&shy;ها تحت تیمارهای دمایی بود. افزایش معنی&shy;دار بیان هر دو ژن در ژنوتیپ کابلی در مقایسه با ژنوتیپ دسی الگوی کلی پاسخ&shy;های برنامه‌ریزی شده سلول را به موازات افزایش در فعالیت آنزیم&shy;ها نشان داد که با شاخص خسارت کمتر غشاء در ژنوتیپ کابلی همراه بود. بنابراین دوره&shy;های سازگاری کوتاه مدت سبب افزایش ظرفیت ژنتیکی تحمل به سرما در ژنوتیپ&shy;های نخود شده به‌طوری که درجه تحمل در ژنوتیپ کابلی بیش‌تر از ژنوتیپ&shy; دسی بود. چنین شاخص&shy;هایی ممکن است در ارزیابی ژنوتیپ&shy;های نخود به تنش سرما به همراه تیمارهای تنش کوتاه مدت که موجب صرفه&shy;جویی در زمان و هزینه پژوهش شده، مؤثر باشند.</span></span></h1> In this study, the induced responses of Kabuli and Desi chickpea (<em>Cicer arietinum</em> L.) genotypes to cold stress physio-biochemical and molecular indices have been assayed. Cold acclimation established more readiness in facing up cold stress in Kabuli genotype compared to Desi one so that the minimum damage indices and the maximum enzyme activities were observed under these conditions. Simultaneous change of antioxidative activities related with damage indices electrolyte leakage index (ELI) and hydrogen peroxide (H₂O₂) showed that these enzymes accompanied with other defense mechanisms increased cold tolerance in chickpea. Results indicated that there were significant differences in catalase (<em>CAT</em>) and ascorbate peroxidase (<em>APX</em>) genes expression under thermal treatments. A significant increase of genes expression in Kabuli genotype compared to Desi one showed global patterns programmed cell responses along with increases in antioxidative activities, accompanying with a significant decrease particularly in Kabuli genotype. The short-term cold acclimation increased genetic capacity in chickpea genotypes so that the degree of tolerance in Kabuli genotype was higher than that of Desi one. Such defense and damage indices may be used as cold tolerance marker in evaluation of genotypes in a short-term cold stress profitably in a short time and low cost. آنزیم‌های آنتی اکسیدان بیان ژن سرما سازگاری کوتاه مدت شاخص خسارت Antioxidant enzymes, Gene expression, Cold, Short-term cold acclimation, damage index 45 54 http://mg.genetics.ir/browse.php?a_code=A-10-1-15&slc_lang=fa&sid=1 S Amini سعید امینی 1003194753284600195 1003194753284600195 No پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران R Maali Amiri رضا معالی امیری rmamiri@ut.ac.ir 1003194753284600196 1003194753284600196 No پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران