fa کاربرد نشانگرهای CBDP در ارزیابی تنوع ژنتیکی موجود در برخی از توده‌های گندم زراعی و گونه‌های اجدادی آن ژنتیک گیاهی Subject 01 پژوهشی کامل Applicable <h1 dir="RTL" style="text-align: justify;"><span style="font-family:tahoma;"><span style="font-size:14px;">آگاهی از میزان تنوع ژنتیکی موجود در گونه&shy;های خویشاوندی گندم اطلاعات مفیدی برای برنامه&shy;های اصلاحی و مدیریت منابع ژرم&shy;پلاسمی فراهم خواهد نمود. در این مطالعه، به‌منظور ارزیابی تنوع ژنتیکی موجود در برخی از گونه&shy;های زراعی و وحشی گندم 80 توده متعلق به گونه‌های <em><span dir="LTR">T. aestivum</span></em>، <em><span dir="LTR">T. durum</span></em>، <em><span dir="LTR">T. urartu</span></em>، <em><span dir="LTR">Ae. tauschii</span></em> و <em><span dir="LTR">Ae. speltoides</span></em> با استفاده از 15 آغازگر <span dir="LTR">CBDP</span> مورد بررسی قرار گرفتند. در مجموع 15 آغازگر، 141 قطعه تکثیر یافت که تمامی آن&shy;ها چندشکل بودند. میانگین شاخص&shy;های اطلاعات چندشکل (48/0 = <em><span dir="LTR">PIC</span></em>) و قدرت تمایز (67/10 = <em><span dir="LTR">Rp</span></em>) بیانگر قابلیت این سیستم نشانگری در ارزیابی تنوع ژنتیکی بود. علاوه بر این، میانگین درصد مکان&shy;های چند شکل (<em><span dir="LTR">PPL</span></em>)، تعداد آلل&shy;های مشاهده شده (<em><span dir="LTR">Na</span></em>) و مؤثر (<em><span dir="LTR">Ne</span></em>)، اطلاعات شانون (<em><span dir="LTR">I</span></em>) و تنوع ژنتیکی (<em><span dir="LTR">H</span></em>) به‌ترتیب برابر با 48/72 &nbsp;درصد، 44/1، 64/1، 38/0 و 26/0 بود که این یافته&shy;ها در تطبیق با نتایج حاصل از تجزیه واریانس مولکولی (<span dir="LTR">AMOVA</span>) می&shy;باشد، به‌طوری&shy;که 37 و 63 درصد از تغییرات کل به‌ترتیب مربوط به تنوع بین و درون گونه&shy;ای بود. روابط ژنتیکی بین توده&shy;های مورد بررسی با استفاده از تجزیه خوشه&shy;ای بررسی شد و نتایج به‌دست آمده نشان داد که کلیه توده&shy;ها درون سه گروه اصلی قرار گرفتند. نتایج تجزیه به مختصات اصلی (<span dir="LTR">PCoA</span>) نیز تأیید کننده نتایج حاصل از تجزیه خوشه&shy;ای بود و نشان داد که توده&shy;های مختلف بر اساس ساختار ژنومی خود در گروه‌های مختلف گروه&shy;بندی شدند. به‌طور کلی، نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد نشانگرهای <span dir="LTR">CBDP</span> به&shy;طور مفیدی قادر به منعکس نمودن روابط بین گونه&shy;ای و میزان تنوع ژنتیکی در گونه&shy;های ژرم&shy;پلاسمی گندم هستند. از اینرو، استفاده از این تکنیک در سایر برنامه&shy;های اصلاحی مانند مکان&shy;یابی و تهیه نقشه&shy;های ژنتیکی قابل توصیه می&shy;باشد.</span></span></h1> The knowledge about genetic diversity in the wild relatives of wheat provides useful information for breeding programs and gene pool management. In the present study, the genetic diversity among some of the cultivated wheat accessions and wild relatives belonging to <em>T. aestivum</em>, <em>T. durum</em>, <em>T. urartu</em>, <em>Ae. tauschii</em> and <em>Ae. speltoides</em> species was evaluated using 15 CBDP primers. A total of 141 bands amplified, which all of them were polymorphic. The average of polymorphic information content (<em>PIC</em> = 0.48) and resolving power (<em>Rp</em> = 10.67) revealed high efficiency of these markers to further genetic diversity assay. Furthermore, the average percentage polymorphic loci (<em>PPL</em>), number of observed (<em>Na</em>) and effective (<em>Ne</em>) alleles, Shannon&rsquo;s information index (<em>I</em>), and gene diversity (<em>H</em>) are 72.48%, 1.44, 1.64, 0.38 and 0.26, respectively. These were coincided in essence with the analysis of molecular variance (AMOVA) results, indicating that 63 and 37% of genetic variation were found within different species, respectively. Genetic relationships inferred from a nighbour-joining dendrogram clustered accessions into main three groups. This grouping pattern was matched with the groups obtained by principal coordinate analysis (PCoA), revealing all accessions grouped based on their genomic constitution. Taken together, our results suggest CBDP markers will be useful for genetic diversity and phylogenetic studies in the domesticated and wild relatives of wheat. Hence, the use of this technique in other breeding programs such as, QTL mapping and construction of linkage maps are recommended. تجزیه واریانس مولکولی خویشاوندان وحشی گندم نشانگرهای CBDP Analysis of molecular variance, CBDP markers, wild relatives of wheat 79 89 http://mg.genetics.ir/browse.php?a_code=A-10-1-19&slc_lang=fa&sid=1 AR Etminan علیرضا اطمینان a.etminan@iauksh.ac.ir 1003194753284600204 1003194753284600204 Yes گروه اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران AA Mehrabi علی اشرف مهرابی 1003194753284600205 1003194753284600205 No گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ایلام، ایران L Shooshtari لیا شوشتری 1003194753284600206 1003194753284600206 No گروه اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران H Moradkhani هدی مرادخانی 1003194753284600207 1003194753284600207 No گروه اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران